Kötü amaçlı yazılım
Bilgisayarınıza zarar vermek ya da sessizce başkası için çalışmak üzere yazılmış her program; virüsler, casus yazılımlar ve truva atları dâhil.
Şu adla da bilinir zararlı yazılım bilgisayar virüsü malware
Tanım
Kötü amaçlı yazılım, size zarar vermek ya da bilgisayarınızda dururken başkası için çalışmak üzere yazılmış her programdır. Kelime birkaç türü kapsar. Virüs kendini başka dosyaların içine kopyalar ve yayılır. Casus yazılım sessizce durur ve yazdıklarınızı, parolalar dâhil, geri gönderir. Truva atı ise faydalı bir şeymiş gibi görünür; ücretsiz bir fatura programı ya da bir fotoğraf düzenleyici olur, asıl işini arka planda yapar.
Bunların neredeyse hepsi dört sıradan yoldan gelir. Birincisi, faturaya, kargo bildirimine ya da bir özgeçmişe benzeyen e-posta ekidir. İkincisi sahte güncellemedir; bir sayfa tarayıcınızın veya video oynatıcınızın eski olduğunu söyler, indirdiğiniz dosya da zararlı programın kendisidir. Üçüncüsü USB bellektir; bir müşteri uzatır ya da otoparkta bulunur, düşünmeden takılır. Dördüncüsü kırılmış yazılımdır; ücretli bir program bir forumdan bedava indirilir, içinde küçük bir program daha saklıdır.
Bu dört yolun hiçbiri bir şeyi kırmayı gerektirmez. Bir kişi, bir kez, acelesi varken yeter.
Antivirüs işe yarar ve mutlaka olmalı. Ama çoğunlukla daha önce gördüğünü tanır; saldırganlar da tanınmamak için dosyalarını her gün değiştirir. Yani antivirüs tek kapıdaki tek kilittir, plan değildir. Planın geri kalanı sıkıcıdır ve işe yarar. Kötü bir eki fark edebilen çalışanlar. Çıktığı hafta kurulan güncellemeler. Program kuramayan bir günlük kullanıcı hesabı. Ve bulaşmış bir makinenin ulaşamayacağı bir yerde tutulan yedek.
Asıl sürpriz temizlik faturası değil, kaybedilen zamanın faturasıdır. Kasası virüs kapan bir dükkân öğleden sonrasını kaybeder. Bir ofis herkesin kullandığı dosyayı kaybeder. Linkysoft bir bulaşmadan sonra çağrıldığında, işin çoğu programın nelere dokunduğunu ve hangi parolaların değişmesi gerektiğini bulmaktır; bu da yavaş ilerler. Kısa bir siber güvenlik incelemesi bunun çok küçük bir kısmına mal olur. Linkysoft'un kurduğu iş uygulamaları kimin giriş yaptığını ve neyi değiştirdiğini kaydeder; temizliği tahmin işi olmaktan çıkarıp hızlandıran şey tam olarak budur.
Kötü amaçlı yazılım hakkında sorular
Bilgisayarımda kötü amaçlı yazılım olduğunu nasıl anlarım?
Ücretsiz antivirüs yeterli mi?
Telefon kötü amaçlı yazılım kapar mı?
Biri iş bilgisayarına tanımadığı bir USB bellek taktı. Şimdi ne yapmalı?
Kötü amaçlı yazılım her zaman dosyalara zarar verir mi?
Bunun projenize nasıl uyduğundan hâlâ emin değil misiniz?
Ne inşa ettiğinizi bize anlatın, size sade bir dille yanıt verelim.